تغییرات اجتماعی در مرز تعادل و ساختار، ممکن است نظام اجتماعی را از حالت طبیعی خارج و بقای آن را تهدید کنند. تهدید نظام اجتماعی، مرز تبدیل تغییر به بحران است. هدف اصلی این نوشتار، شناخت بحرانهای نوپدید، فرآیند تأثیرگذاری و چالشهایی است که برای نظام اجتماعی ایجاد میکنند. پس از تبیین ویژگیهای بحرانهای نوپدید و تمایز آن از سایر بحرانها و تغییرات اجتماعی، زمینههای شکلگیری آنها تشریح شده است. بحرانهای نوپدید بر حسب تأثیرگذاری بر حوزههای اجتماعی، متنوعاند. نوشتار حاضر به شیوهای توصیفی ـ تحلیلی با تکیه بر منابع مطالعات اجتماعی، نظریة نظامهای اجتماعی و دیدگاه هابرماس دربارة بحرانها گردآوری شده است. تحلیل حاضر، این دیدگاه را مطرح میکند که نظام اجتماعی در ایران در روند نوسازی و توسعة اقتصادی ـ اجتماعی، به دلیل کاهش اعتماد، وفاق و سرمایه اجتماعی و روند تغییر الگوی انسجام، در معرض مجموعهای از تهدیدهای فعال و خاموش در حوزة اجتماعی است. وجه مشترک تهدیدها، قابلیت تأثیرگذاری آنها بر مشروعیت نظام اجتماعی (قدرت سیاسی) است. از آنجا که بحرانهای نوپدید در مرز شکاف اجتماعی پدید میآیند، رویکرد مؤثر در پیشگیری یا مقابله با آنها، تقویت انسجام اجتماعی است.