فرهنگ عامه‌پسند، مانعی در برابر آینده فرهنگ

نوع مقاله : مقاله ترویجی

چکیده
فرهنگ عامه‌پسند گونه‌ای از الگوهای فرهنگیست که عاری از پشتوانه‌های عقلانی، هویتی و معرفتی است و به بنیان‌هایی ابتناء دارد که نوعی سطحی‌گرایی در آن قابل مشاهده است. فرهنگی که بعضاً با شاخص‌ها و نمادهایی که عاری از رفتار منطقی و وزانت رفتاری است، تعریف گردیده و به نوعی صورت‌گرایی رادیکال، مصرف‌زدگی، لذت‌گرایی صوری، ذائقه‌های عاری از تمایلات تعالی‌جویانه اتکاء دارد. مجموع شواهد در جامعه ایران گویای آن است که هم در روند تحولات اجتماعی این شاخص‌ها بروز و عینیت بیشتری یافته و هم جریان‌های خاص به عنوان منادی، آن را ترویج و گسترش می‌بخشند. این روند از طریق سازوکارها و مکانیزم‌های متفاوتی در جامعه ایران در حال ترویج است که نقش موضوعاتی همچون آئین و آئین‌سازی، زیرزمینی شدن اقدامات و فعالیت‌های فرهنگی، لمپنیسم و جریان‌های لمپنیستی جدید، مد و مدگرایی افراطی، هنر و موسیقی عوام‌زده،... در ایجاد، تعمیق و گسترش آن برجستگی دارد. این مقاله در پی توصیف نقش هر یک از این عوامل در  رشد فرهنگ عامه‌پسند در ایران است.
کلیدواژه‌ها